ولایت فقیه: مبحث کلامی یا فقهی

create forum اضافه کردن دیدگاه جدید remove_red_eye 402 خواندن

 

 

 

ولایت فقیه: مبحث کلامی یا فقهی

 

سوال: مسأله ولایت فقیه جزء علوم کلامی است یا علوم فقهی؟

 

علم کلام (فعل الله): علمی است که در باره خدای سبحان، اسماء، صفات و افعال او سخن می گوید.

علم فقه (فعل مکلف): علمی است که درباره وظایف و بایدها و نبایدهای افعال مکلفان بحث می کند.

 

بحث کلامی در باره ولایت فقیه این است که ذات اقدس الله که عالِم به ذرات عالَم است «لا یضرب عنه مثقال ذره» و می داند که اولیاء معصومش زمان محدودی حضور و ظهور دارند و خاتم اولیائش مدت مدیدی غیبت می کند، پس: آیا برای زمان غیبت دستوری داده است (فعل خدا) یا اینکه امت را به حال خود رها کرده است؟ و اگر دستوری داده است (فعل خدا) آیا آن دستور، نصب فقیه جامع الشرایط رهبری و لزوم مراجعه مردم به چنین رهبری منصوبی است یا نه؟

اگر دستوری درباره فقیه مزبور داده است، آیا ولایت فقیه ثابت خواهد شد؟ بنابراین، اثبات ولایت فقیه و برهانی که بر آن اقامه می شود به علم کلام مربوط است.

 

در علم فقه از دو جهت سخن از ولایت فقیه به میان آمده است:

چون خداوند در عصر غیبت، ولایت را برای فقیه تعیین فرمود، پس بر فقیه جامع الشرایط واجب است که این وظیفه را انجام دهد. (فعل فقیه)

به مردم بالغ، عاقل، حکیم، فرزانه و مکلف نیز واجب است که ولایت چنین رهبری را بپذیرند و از احکام شرعی و قضاها و ولایت های شرعی که به وسیله او ثابت یا صادر می شود اطاعت کنند (فعل مکلّف). در صورت اطاعت مکلفان، حکومت اسلامی محقق نخواهد شد همان گونه که حضرت علی و امام حسن (علیهما السلام) خانه نشین شدند و نتوانستند حکومت تشکیل دهند.

 

نتیجه: اصل ولایت فقیه مسئله کلامی است؛ ولی از آن در علم فقه نیز بحث می شود تا لوازم آن حکم کلامی در «بایدها» فقهی روشن شود.

 

 

موسسه نورالیقین

                                                    مرکز تخصصی تفسیر و علوم قرآنی

منبع: کتاب ولایت فقیه، ولایت،فقاهت و عدالت تألیف استاد آیت الله جوادی آملی

                                          

 

تصویر امنیتی

تصویر امنیتی جدید

تمام حقوق مادی و معنوی این پایگاه متعلق به موسسه نورالیقین می باشد

نقل مطلب فقط با ذکر منبع جایز می باشد